صنعت مس؛ پیشران بالقوه رشد ۱۳درصدی بخش معدن
صنعت مس بهعنوان یکی از مهمترین منابع معدنی کشور، جایگاه روبهرشدی در اقتصاد داخلی و بازارهای جهانی پیدا کرده است. در حالی که سهم بخش معدن از تولید ناخالص داخلی حدود ۱.۳ درصد برآورد میشود، در برنامه هفتم توسعه رشد ۱۳ درصدی برای این بخش هدفگذاری شده است؛ هدفی که تحقق آن نیازمند حدود ۵۵ میلیارد دلار سرمایهگذاری از مرحله اکتشاف تا استخراج و بازار است. در این میان، صنعت مس میتواند بهعنوان یکی از موتورهای اصلی تحقق این رشد ایفای نقش کند.
به گزارش آهن نیوز،با وجود برخورداری ایران از ذخایر قابلتوجه، بررسیها نشان میدهد تولید و بهرهبرداری از معادن مس کشور همچنان فاصله محسوسی با استانداردهای جهانی دارد. در حالی که میانگین نرخ بهرهبرداری از معادن مس در جهان حدود ۲.۳ درصد است، این شاخص در ایران حدود ۰.۵ درصد برآورد میشود. این در شرایطی است که طی دو دهه اخیر، تقاضا و قیمت جهانی مس با روندی صعودی همراه بوده و پیشبینیها از تداوم این رشد در سالهای آینده حکایت دارد.
در همین راستا، برای بررسی وضعیت فعلی و چشمانداز صنعت مس کشور، وضعیت استخراج، توسعه صادرات و برنامههای آینده، گفتوگویی با غلامرضا ملاطاهری، معاون طرح و برنامه شرکت ملی صنایع مس ایران انجام شده است.
استحصال ۷.۲ میلیون تن مس از ابتدای بهرهبرداری
به گفته ملاطاهری، از آغاز بهرهبرداری صنعتی از معادن مس کشور در سال ۱۳۶۰ تاکنون بیش از ۷.۲ میلیون تن مس محتوی معدنی از معادن شرکت ملی صنایع مس ایران استخراج شده است. در حال حاضر مجموع منابع زمینشناسی این شرکت حدود ۲۲.۲ میلیارد تن برآورد میشود که از این میزان، ۶.۵ میلیارد تن ذخایر قابل استخراج است؛ ذخایری که پشتوانهای مطمئن برای توسعه بلندمدت صنعت مس کشور محسوب میشود.
در مقیاس جهانی، ذخایر مس جهان حدود ۹۸۰ میلیون تن برآورد شده که ۶۶ میلیون تن آن در ایران قرار دارد. این جایگاه، ایران را در رتبه ششم ذخایر مس جهان قرار داده و نقش شرکت ملی صنایع مس ایران را در بهرهبرداری اصولی از این ذخایر راهبردی پررنگتر کرده است.
تمرکز بر افزایش بهرهبرداری و توسعه صادرات
معاون طرح و برنامه شرکت ملی صنایع مس ایران با اشاره به محدودیتهای ناشی از تحریمها، تاکید کرد: تمرکز اصلی شرکت در مقطع کنونی، توسعه ذخایر معدنی و افزایش ظرفیت فرآوری با هدف نزدیک شدن به نرخ بهرهبرداری جهانی است. در این مسیر، پروژههای توسعهای بهویژه در بخش تغلیظ و زیرساختهای مرتبط در اولویت قرار دارند.
وی افزود: در حال حاضر حدود ۸۰ درصد مصرف داخلی کشور معادل ۲۰۰ هزار تن کاتد و مفتول مس در سال توسط شرکت ملی مس تامین میشود و برنامهریزیها بهگونهای است که بیش از نیمی از تولید مس کشور به صادرات اختصاص یابد؛ رویکردی که حتی در شرایط تحریمی نیز امکان حفظ و تقویت جایگاه ایران در بازارهای جهانی را فراهم میکند.
شکاف در بالادست؛ تمرکز بر توازن زنجیره ارزش
به گفته ملاطاهری، ظرفیت نصبشده صنایع پاییندستی مس در کشور حدود ۱.۴ میلیون تن است، اما تولید واقعی این بخش تنها حدود ۲۵۰ هزار تن برآورد میشود. در مقابل، در بخش بالادستی همچنان شکاف معناداری با نرخ بهرهبرداری جهانی وجود دارد.
بر همین اساس، راهبرد شرکت ملی صنایع مس ایران برقراری توازن میان توسعه معدنی و صنعتی است؛ به این معنا که ابتدا با افزایش بهرهبرداری از ذخایر و توسعه بالادست، بستر لازم برای توسعه هدفمند صنایع پاییندستی فراهم شود. همزمان، مطالعات بازار، امکانسنجیهای فنی و اقتصادی و رایزنیهای بینالمللی برای ورود به صنایع پاییندستی با فناوری پیشرفته در حال انجام است. این مسیر با بهرهگیری از ابزارهایی مانند صندوق سرمایهگذاری جسورانه شرکتی (CVC) دنبال میشود.
بازارهای صادراتی و مسیرهای جدید تجارت
مصرف جهانی مس در سال ۲۰۲۴ به حدود ۲۶.۵ میلیون تن رسیده و روند تقاضا همچنان صعودی است. چین بهعنوان بزرگترین مصرفکننده مس جهان، نقش تعیینکنندهای در این بازار دارد و در کنار آن، کشورهایی مانند هند، ترکیه، امارات و کشورهای جنوب شرق آسیا از مهمترین بازارهای روبهرشد مس به شمار میروند.
به گفته معاون طرح و برنامه شرکت ملی مس، تنوعبخشی به مقاصد صادراتی از طریق اقداماتی نظیر استقرار حاکمیت شرکتی یکپارچه، ایجاد دفاتر بازاریابی بینالمللی، تقویت سرمایه انسانی در حوزه فروش خارجی، توسعه همکاریهای بینالمللی و حضور فعال در رویدادهای تخصصی جهانی در دستور کار قرار دارد.
مس و انرژیهای تجدیدپذیر
شرکت ملی صنایع مس ایران، حضور در زنجیره ارزش مس مرتبط با انرژیهای تجدیدپذیر، خودروهای برقی، شبکههای برق و صنایع الکترونیک پیشرفته را یکی از محورهای راهبردی خود میداند. تمرکز بر محصولات با فناوری پیشرفته و ارزش افزوده بالا، مسیر اصلی نقشآفرینی ایران در بازارهای آیندهمحور مس عنوان شده است.
چشمانداز قیمتی مثبت تا ۲۰۳۰
براساس پیشبینی موسسه CRU، قیمت مس تا سال ۲۰۳۰ حدود ۱۲.۵ هزار دلار به ازای هر تن برآورد میشود؛ این در حالی است که قیمت نقطهای مس در بازارهای جهانی هماکنون در محدوده ۱۳ هزار دلار قرار دارد. رشد سریع تقاضا، بهویژه در حوزه انرژیهای پاک و محدودیتهای عرضه، چشمانداز بازار مس را مثبت و پایدار ارزیابی میکند.
اهداف توسعهای تا افق ۱۴۰۹
شرکت ملی صنایع مس ایران در افق ۱۴۰۹ برنامههایی از جمله افزایش ذخایر معدنی به حدود ۱۹ میلیارد تن، افزایش ظرفیت تولید کنسانتره به ۳.۲ میلیون تن در سال، افزایش تولید کاتد به ۵۲۰ هزار تن در سال و راهاندازی کارخانه مفتول مسی با ظرفیت ۱۳۰ هزار تن را دنبال میکند؛ برنامههایی که میتواند جایگاه ایران را در زنجیره ارزش جهانی مس بهطور معناداری ارتقا دهد.
انتهای خبر/ص
اشتراکگذاری
ارسال نظر
نظرات
هنوز نظری برای این مطلب ثبت نشده است.