۶۶ درصد گرانی گاز در چند ماه؛ فولادسازان تاوان سیاست انرژی را میدهند؟

افزایش حدود ۶۶ درصدی نرخ گاز مصرفی واحدهای احیای فولاد از بهار تا شهریور ۱۴۰۵، هزینه تولید آهن اسفنجی و فشار بر نقدینگی کارخانهها را افزایش داده است. رضا شهرستانی، عضو انجمن تولیدکنندگان فولاد آلیاژی، با هشدار نسبت به تضعیف مزیت رقابتی فولاد ایران، اصلاح فرمول قیمتگذاری گاز، تضمین پایدار انرژی و حمایت از سرمایه در گردش واحدهای تولیدی را ضروری دانست.
افزایش هزینه گاز مصرفی صنایع فولادی ایران، در شرایطی که تولیدکنندگان همزمان با محدودیتهای تامین انرژی و فشار بر نقدینگی مواجه هستند، نگرانیها درباره کاهش رقابتپذیری این صنعت و افت ظرفیت تولید را افزایش داده است.
به گزارش تجارتنیوز، رضا شهرستانی، عضو انجمن تولیدکنندگان فولاد آلیاژی، با اشاره به افزایش نرخ گاز واحدهای احیای فولاد گفت قیمت هر مترمکعب گاز از حدود ۱۰ هزار و ۷۷۳ تومان در بهار ۱۴۰۵ به حدود ۱۷ هزار و ۸۴۹ تومان در شهریور رسیده که معادل رشد حدود ۶۶ درصدی است.
او تاکید کرد افزایش قیمت گاز بهطور مستقیم هزینه تولید آهن اسفنجی را بالا میبرد و از طریق زنجیره تولید، بر بهای تمامشده محصولات فولادی اثر میگذارد. با این حال، میزان تاثیر این افزایش بر هزینه کل تولید به سهم گاز در ساختار هزینه، میزان مصرف و فناوری مورد استفاده در هر واحد بستگی دارد.
به گفته شهرستانی، سهم گاز در بهای تمامشده آهن اسفنجی از ۶.۶ درصد در سال ۱۴۰۳ به ۱۰.۴ درصد در سال ۱۴۰۴ افزایش یافته است؛ روندی که نشاندهنده رشد وزن هزینه انرژی در اقتصاد تولید این محصول است.
فشار هزینه انرژی بر نقدینگی تولیدکنندگان
افزایش هزینه انرژی در شرایطی رخ میدهد که تولیدکنندگان فولاد امکان انتقال کامل هزینههای جدید به قیمت فروش را ندارند. شهرستانی گفت در چنین شرایطی، افزایش هزینه گاز پیش از هر چیز حاشیه سود شرکتها را کاهش میدهد و منابع مالی مورد نیاز برای خرید مواد اولیه، تعمیرات و تامین سرمایه در گردش را محدود میکند.
او افزود استفاده بیشتر از تسهیلات بانکی برای جبران کمبود نقدینگی نیز هزینه مالی کارخانهها را افزایش میدهد و میتواند توان آنها برای ادامه فعالیت و حفظ بازارهای صادراتی را تحت فشار قرار دهد.
به گفته این فعال صنعت فولاد، مزیت دسترسی به گاز طبیعی با قیمت رقابتی یکی از عوامل اصلی توسعه فناوری احیای مستقیم در ایران بوده است؛ مزیتی که افزایش غیرقابل پیشبینی قیمت انرژی و محدودیتهای عرضه میتواند آن را تضعیف کند.
وابستگی فناوری احیای مستقیم به گاز طبیعی
شهرستانی با اشاره به ماهیت مصرف گاز در واحدهای احیای مستقیم گفت گاز طبیعی در این فناوری صرفاً نقش سوخت ندارد، بلکه ماده اولیه تولید گاز احیاکننده نیز محسوب میشود.
در فرایندهایی مانند میدرکس، گاز طبیعی به ترکیبی حاوی هیدروژن و مونوکسیدکربن تبدیل میشود و این گازها با جدا کردن اکسیژن از اکسید آهن، آهن اسفنجی تولید میکنند. به همین دلیل، جایگزینی گاز طبیعی با سوخت مایع در این واحدها به سادگی امکانپذیر نیست و مستلزم ملاحظات فنی و تغییرات فرایندی است.
او هشدار داد قطع گاز واحدهای احیا علاوه بر کاهش تولید آهن اسفنجی، تامین مواد اولیه کارخانههای ذوب را نیز مختل میکند. توقف و راهاندازی مجدد واحدها میتواند هزینههای عملیاتی را افزایش دهد، بازده تولید را کاهش دهد و در برخی شرایط به تجهیزات آسیب وارد کند.
سرمایهگذاری و اشتغال در معرض فشار
عضو انجمن تولیدکنندگان فولاد آلیاژی گفت بیثباتی در قیمت و میزان دسترسی به انرژی، پیشبینیپذیری طرحهای سرمایهگذاری را کاهش میدهد و با طولانیتر کردن دوره بازگشت سرمایه، جذابیت توسعه ظرفیت تولید را تحت تاثیر قرار میدهد.
به گفته او، کاهش بهرهبرداری از ظرفیت کارخانهها نیز بازده سرمایهگذاریهای انجامشده را پایین میآورد. در چنین شرایطی، محدود شدن اضافهکاری، کاهش فعالیت پیمانکاران و توقف جذب نیروی جدید میتواند از نخستین پیامدهای فشار اقتصادی بر واحدهای تولیدی باشد.
شهرستانی افزود در صورت تداوم زیاندهی، خطر تعدیل نیرو و تعطیلی برخی کارخانههای آسیبپذیر افزایش مییابد. او همچنین توضیح داد که کاهش تولید، هزینههای ثابت کارخانه از جمله حقوق کارکنان، استهلاک و نگهداری تجهیزات را بر حجم کمتری از محصول سرشکن میکند و به افزایش بیشتر بهای تمامشده منجر میشود.
اصلاح فرمول قیمتگذاری و تضمین تامین انرژی
شهرستانی اصلاح فرمول قیمتگذاری گاز را یکی از الزامات حفظ رقابتپذیری صنعت فولاد دانست و گفت وزندهی به هابهای خارجی و بازارهای پرنوسان اروپایی باید با توجه به شرایط تامین داخلی و ضرورت حفظ توان رقابتی تولیدکنندگان بازنگری شود.
او پیشنهاد کرد تغییرات تعرفه انرژی در قالب یک برنامه چندساله و با اعلام قبلی سقف افزایشهای دورهای انجام شود تا تولیدکنندگان بتوانند برای هزینههای عملیاتی و سرمایهگذاری خود برنامهریزی کنند.
به گفته این فعال صنعت فولاد، تعرفهگذاری انرژی همچنین باید متناسب با ماهیت فعالیت واحدها باشد. واحدهای احیای مستقیم، گندلهسازی، ذوب و نورد از نظر نوع و میزان مصرف انرژی تفاوت دارند و نمیتوان بدون توجه به این تفاوتها، سیاست تعرفهای یکسانی برای آنها در نظر گرفت.
او همچنین خواستار تنظیم قراردادهای تامین انرژی با تعیین دقیق میزان گاز قابل تحویل، برنامه محدودیتها، حداقل نیاز فنی کارخانهها و سازوکار جبران خسارت در صورت عمل نکردن به تعهدات شد.
حمایت از نقدینگی و اولویتدهی به فولاد آلیاژی
شهرستانی هماهنگی میان وزارتخانههای نفت، نیرو و صنعت، معدن و تجارت را برای مدیریت تامین انرژی صنایع ضروری دانست و گفت برنامه تعمیرات سالانه کارخانهها باید با دورههای محدودیت انرژی هماهنگ شود تا از توقفهای پراکنده و غیرقابل برنامهریزی جلوگیری شود.
او تقسیط قبوض انرژی و تامین سرمایه در گردش متناسب با خسارتهای مستند ناشی از محدودیتهای اجباری را از جمله راهکارهای حمایت از واحدهای تولیدی عنوان کرد.
این فعال صنعت فولاد همچنین بر ضرورت سرمایهگذاری در بهینهسازی مصرف انرژی، بازیافت حرارت، کاهش اتلاف در شبکه و توسعه زیرساختهای گاز تاکید کرد و گفت اجرای این اقدامات بدون برخورداری از قراردادهای قابل اتکای تامین انرژی و چشمانداز مشخص قیمتها با محدودیت مواجه خواهد شد.
او در پایان خواستار اولویتدهی به تامین انرژی واحدهای تولیدکننده فولاد آلیاژی شد و گفت دشواری واردات این محصولات در شرایط تحریم و نقش آنها در تامین نیاز صنایع داخلی، ضرورت حمایت ویژه از این بخش را افزایش داده است.
به گفته شهرستانی، تخصیص انرژی به تولیدکنندگان فولاد آلیاژی باید متناسب با ارزش افزوده و اهمیت راهبردی محصولات آنها انجام شود تا محدودیتهای انرژی به کاهش ظرفیت تولید داخل و افزایش وابستگی به واردات منجر نشود.
اشتراکگذاری
نظر شما در مورد این خبر
ارسال نظر
نظرات
هنوز نظری برای این مطلب ثبت نشده است.



